Alfabet pojęć filmowych

Poniżej znajdziesz słownik najważniejszych terminów związanych z filmem i telewizją. Każde pojęcie wyjaśnione jest prostym językiem, aby pomóc Ci lepiej zrozumieć świat kina.

Montaż

Proces łączenia poszczególnych ujęć w spójną całość. Montaż decyduje o tempie filmu i sposobie opowiadania historii. Dowiedz się więcej

Narracja

Sposób opowiadania historii. Może być linearna (chronologiczna) lub nieliniowa (z retrospekcjami, równoległymi wątkami). Dowiedz się więcej

Tempo

Szybkość, z jaką rozwija się akcja. Tempo może być szybkie (wiele cięć, dynamiczne sceny) lub wolne (długie ujęcia, spokojne sceny).

Kadr

Pojedyncze ujęcie kamery. Kadr określa, co widzimy na ekranie i jak jest to skomponowane. Dowiedz się więcej

Ruch kamery

Różne sposoby poruszania kamerą: najazd, odjazd, panoramowanie, jazda kamery. Każdy ruch ma swoje znaczenie. Dowiedz się więcej

Światło

Oświetlenie sceny buduje nastrój i atmosferę. Może być jasne, ciemne, miękkie lub ostre. Dowiedz się więcej

Dźwięk

Wszystkie dźwięki w filmie: dialogi, efekty dźwiękowe, muzyka. Dźwięk może wzmacniać emocje lub tworzyć kontrast. Dowiedz się więcej

Cisza

Brak dźwięku może być równie ważny jak jego obecność. Cisza buduje napięcie i skupia uwagę na wizualnej stronie sceny.

Cliffhanger

Zakończenie odcinka lub sceny w momencie dużego napięcia, pozostawiające widza w niepewności. Często używane w serialach.

Retrospekcja

Scena pokazująca wydarzenia z przeszłości. Retrospekcje pomagają wyjaśnić motywacje bohaterów lub uzupełnić historię.

Foreshadowing

Zapowiedź przyszłych wydarzeń poprzez subtelne wskazówki wcześniej w filmie. Często zauważalne dopiero po ponownym obejrzeniu.

Mise-en-scène

Wszystko, co znajduje się w kadrze: dekoracje, kostiumy, aktorzy, oświetlenie. Kompozycja elementów wizualnych sceny.

Kontrapunkt dźwiękowy

Użycie muzyki lub dźwięku, który kontrastuje z tym, co widzimy na ekranie. Tworzy interesujący efekt emocjonalny.

Jump cut

Szybkie, nagłe cięcie w montażu, które przeskakuje w czasie. Często używane do pokazania upływu czasu lub stworzenia dynamicznego rytmu.

Long take

Długie, nieprzerwane ujęcie kamery. Long take może trwać kilka minut i wymaga precyzyjnej choreografii.

POV (Point of View)

Ujęcie z perspektywy bohatera, pokazujące to, co widzi. Tworzy poczucie bliskości z postacią.

MacGuffin

Element fabuły, który napędza akcję, ale jego szczegóły nie są najważniejsze. Klasyczny przykład: walizka w "Pulp Fiction".

Montaż równoległy

Pokazywanie dwóch lub więcej wydarzeń jednocześnie poprzez przeplatanie ujęć. Tworzy napięcie i pokazuje związki między wydarzeniami.